Znak towarowy jako element walki konkurencyjnej. Jak można chronić prawnie markę?

Ochroną graficzną jako znak towarowy można objąć w niektórych przypadkach również sam produkt. Odbywa sie to poprzez zarezerwowanie jego nietypowego kształtu czy wzoru. Jednym z najsłynniejszych przykładórejestracji jako przestrzenny znak towarowy jest butelka Coca-Coli. To bardzo znany znak towarowy. Choć o takich znakach nie słyszy się często, okazuje się, że są w Polsce dość popularne. W bazach Urzędu Patentowego można odnaleźć blisko 2500 znaków tego typu. Okazuje się również, że wspomniana butelka Coca-Coli wcale nie była pierwsza zarejestrowana jako taki znak towarowy. Najwcześniejszy tego typu znak został zgłoszony jako rejestracja międzynarodowa przez francuską firmę Pernod Ricard już w 1922 r., a w 1926 r. uzyskał ochronę. Z bardziej znanych produktów rejestrację jako przestrzenny znak towarowy uzyskały opakowania kremu Nivea w roku 1934, Coco-Chanel No 5 w roku 1949, a Maggi w roku 1959. Coca – Cola zarejestrowana została jako przestrzenny znak towarowy dopiero w roku 1963. Zajmuje dopiero 8 miejsce, za Polleną Lechią, która znak towarowy zarejestrowała już w 1960 roku.

Znak towarowy

Znak towarowy

Ochrona opakowań jako przestrzenny znak towarowy jest najpopularniejsza w branży kosmetycznej i spożywczej. Najwięcej tego typu znaków chronionych jest w grupie napojów alkoholowych. Opakowanie w tych przypadkach często pozwala nie tylko na wyróżnienie produktu, ale również jego szybkie odnalezienie na półce. Czyli znak towarowy ma nie tylk funkcje ochronna, ale jest ważnym wyróżnikiem identyfikacji marki. Nabiera to szczególnej wagi ze względu na rosnące znaczenie sprzedaży samoobsługowej. Ostatnio po tego typu ochronę sięgają jednak również inne firmy, np. polskie rafinerie, które zgłaszają jako znaki przestrzenne opakowania swoich olejów. Należy przypuszczać, że znak towarowy i jego rola będzie jeszcze z czasem rosła. Samo opakowanie może być chronione również na kilka sposobów. Możliwe jest zgłoszenie go wraz z całą grafiką, albo z samym kolorem. W przypadkach, gdy forma jest szczególnie charakterystyczna, można też chronić sam kształt czy zarys opakowania. Należy podkreślić, ze ochrona nie dotyczy wyłącznie opakowań szklanych czy metalowych, takich jak butelki czy flakony.

Z powodzeniem jako znak towarowy można zastrzec także opakowania z papieru. Przykładem tego typu znaku przestrzennego jest kartonik czekolady Toblerone posiadający charakterystyczny, trójkątny przekrój. To bardzo charakterystyczny, choć bardzo prosty znak towarowy. Jeszcze ciekawszym sposobem ochrony jest zgłoszenie samego produktu jako przestrzenny znak towarowy. Choć większość z nas prawdopodobnie tego nie wie, tak znane smakołyki jak ciastko Delicja, pojawiające się przed świętami czekoladki Wedla w postaci Świętego Mikołaja i bałwanków, wspomniany wcześniej batonik Toblerone czy wypiekane w Kazimierzu Dolnym słodkie bułeczki w kształcie kogucików są objęte ochroną prawną jako znak towarowy. Tego typu rejestracji można dokonać nie tylko w branży spożywczej. Znakami przestrzennymi są również długopis BIC, złoto-czarna bateria Duracell, odkurzacz Rainbow, but Reeboka, a nawet wyciśnięta z tubki czerwono-biało-różowa pasta Colgate. Wśród znaków przestrzennych zarejestrowanych w Polsce można znaleźć również znak towarowy przypominający budkę telefoniczną i zarejestrowany przez firmą owocowo-warzywną, będący prawdopodobnie odzwierciedleniem stoiska tej firmy.